Chó Bắc Hà là một trong “tứ đại Quốc khuyển” ở nước ta hiện nay. Với ngoại hình săn chắc và dũng mãnh cùng khả năng thích ứng môi trường sống cao, giống chó này không chỉ được nuôi nhiều trong nước mà còn vô cùng được yêu thích tại quốc tếtế.
Chó Bắc Hà hay chó Xồm, chó Mán, Vietspitz có nguồn gốc từ vùng núi Tây Bắc, chúng được tìm thấy nhiều nhất ở khu vực Bắc Hà, Lào Cai. Chúng là một trong bốn giống thú cảnh đẹp nhất Việt Nam, cùng với chó Phú Quốc, Hmông cộc đuôi và Dingo Đông Dương. Chó Bắc Hà xuất hiện khá sớm và gắn liền với cuộc sống của người dân tộc vùng cao. Chúng được nuôi chủ yếu để làm chó săn hoặc giữ nhà.
Chó Bắc Hà được xếp vào nhóm chó Spitz, nhóm chó đuôi cuộn lông dài. Chúng được cho là xuất hiện từ cuối thời Hậu Lê, theo chân người dân tộc H’mong di cư từ Trung Quốc đến Việt Nam. Chúng có nhiều đặc điểm rất giống với loại chó Chow Chow của vùng Tây Tạng-Trung Quốc. Chính vì thế nhiều giả thuyết cho rằng, giống chó này có nguồn gốc mà tổ tiên cũng là giống chó thuộc vùng đất Hy Mã Lạp Sơn.
Chó Bắc Hà mới chỉ được biết đến ở Việt Nam và chưa được công nhận bởi các hiệp hội chó giống quốc tế. Hiện nay phong trào nuôi chó Bắc Hà đã phát triển mạnh ở Hà Nội và các thành phố lớn. Chú chó rất tinh khôn và đặc biệt trung thành. Chính vì đặc điểm này nên loài chó xuất hiện ở một nơi rừng núi này ngày nay đã có mặt và được nhân rộng trên khắp các tỉnh thành Việt Nam.
Chó Bắc Hà là giống thú cảnh có kích thước trung bình, khá săn chắc và dũng mãnh. Chó xù Lào Cai di chuyển nhanh nhẹn và linh hoạt kể cả ở địa hình đồi núi hiểm trở. Chúng nhạy bén với tiếng động nên được lựa chọn để làm chó săn hay chó nghiệp vụvụ.
Chó Bắc Hà được xếp vào nhóm chó Spitz, nhóm chó đuôi cuộn lông dài. Chúng được cho là xuất hiện từ cuối thời Hậu Lê, theo chân người dân tộc H’mong di cư từ Trung Quốc đến Việt Nam. Chúng có nhiều đặc điểm rất giống với loại chó Chow Chow của vùng Tây Tạng-Trung Quốc. Chính vì thế nhiều giả thuyết cho rằng, giống chó này có nguồn gốc mà tổ tiên cũng là giống chó thuộc vùng đất Hy Mã Lạp Sơn.
Chó Bắc Hà mới chỉ được biết đến ở Việt Nam và chưa được công nhận bởi các hiệp hội chó giống quốc tế. Hiện nay phong trào nuôi chó Bắc Hà đã phát triển mạnh ở Hà Nội và các thành phố lớn. Chú chó rất tinh khôn và đặc biệt trung thành. Chính vì đặc điểm này nên loài chó xuất hiện ở một nơi rừng núi này ngày nay đã có mặt và được nhân rộng trên khắp các tỉnh thành Việt Nam.
Chó Bắc Hà thuần chủng có chiều dài thân dài hơn so với chiều cao của mình.
Chó đực: chiều cao: 55-60 cm, cân nặng: 19-26 kg.
Chó cái: chiều cao: 50-60 cm, cân nặng: 16-23 kg.
Phần đầu của giống chó Bắc Hà rất thon gọn. Chúng gây ấn tượng bởi chiếc mõm dài. Một bé cún Bắc Hà bình thường sẽ có chiều dài mõm bằng khoảng 2/3 hoặc bằng chiều dài đầu.
Chiếc mũi của cún Bắc Hà thẳng và dài, trán tròn và khá rộng. Đôi tai của chúng vểnh dựng thành hình tam giác để nhận biết âm thanh một cách nhanh nhạy. Ưu thế ngoại hình này chính là một trong những lí do vì sao nhiều người lại săn lùng giống cảnh khuyển Bắc Hà đến thế.
Đặc tính sống tại vùng cao nguyên có thời tiết lạnh nên lông của những chú chó xồm rất dày và bông, phần lông cổ xù như bờm sư tử đực nhưng xù không nhiều. Đuôi lông dày bông đẹp như bông lau, đuôi sóc có tính phong thủy rất được ưa chuộng.
Bộ lông của chó Bắc Hà phổ biến với các màu: Màu vện, màu vàng, màu trắng, đen, xám hay khoang, riêng màu lông hung đỏ hay còn gọi là chó lửa là loại hiếm và có giá rất cao.
Chó Bắc Hà lông xù sinh sống cùng người dân H’Mông từ bao đời nay trên vùng núi cao hiểm trở Tây Bắc. Môi trường sống khắc nghiệt này đã rèn luyện cho giống cảnh khuyển Bắc Hà một bản tính hoang dã và bản lĩnh sinh tồn bất diệt.
Người dân bản địa nuôi, sử dụng bọn chúng trong những chuyến đi xa. Những anh bạn này chính là người bạn đồng hành thân thiết, người vệ sĩ đảm bảo an toàn cho người chủ sở hữu. Bắc Hà lông xù cũng là trợ thủ đắc lực trong những chuyến đi săn.
Sự gần gũi ấy đã thuần hóa bản tính hoang dã của giống cảnh khuyển dũng cảm này, biến chúng biến thành loài vật nuôi trung thành và thân thiện của nhiều người dân bản địa Bắc Hà, Lào Cai.
Môi trường sống chủ yếu của chó Bắc Hà là vùng núi Tây Bắc nước ta, nơi chủ yếu là đồi núi hiểm trở. Chính điều này đã rèn luyện cho chúng bản năng sinh tồn cao, chúng luôn biết cách làm sao để vượt sự đe dọa của những loài thú hoang.
Chó Bắc Hà có thể sống tốt trong môi trường nông thôn hoặc đô thị. Tuy nhiên chúng cần được vận động hàng ngày để tránh những vấn đề sức khỏe.
Chó Bắc Hà là một giống chó dễ nuôi và không hề kén ăn. Bạn không cần mất nhiều thời gian chuẩn bị thực đơn hay tốn kém để mua những loại thực phẩm đắt tiền. Chúng có thể ăn bất kỳ loại thức ăn nào mà bạn ăn được.
Tuy nhiên, để chúng có một sức khỏe tốt thì bạn vẫn nên lưu ý một số điều sau:
Chó Bắc Hà từ 2 – 6 tháng tuổi
Bạn nên cho chúng ăn 4 bữa mỗi ngày trong độ tuổi này.
Chó Bắc Hà con từ tháng thứ 2 có thể ăn cháo loãng nấu với thịt lợn băm, thịt gà hay cá hay trứng. Từ tháng thứ 3 thì có thể ăn cháo đặc hơn, thịt xé sợi và rau củ.
Từ tháng thứ 5 thì ăn cơm bình thường và hầu như tất cả các loại thức ăn. Với trứng và cá thì bạn nên hạn chế vì chúng có thể gây khó tiêu cho hệ tiêu hoá của chó con.
Chó Bắc Hà từ 6 tháng đến 1 năm
Số bữa ăn giảm còn 3 bữa/ngày. Bạn cần tăng lượng cơm và thức ăn. Ngoài ra, bạn có thể bổ sung thêm các nguồn đạm từ nội tạng động vật.
Chó Bắc Hà trên 1 năm
Bạn có thể tự điều chỉnh số lượng bữa ăn là 2 hay 3 bữa mỗi ngày tuỳ điều kiện bản thân. Thức ăn hàng ngày cần đảm bảo đủ chất để chúng hoạt động và phát triển tốt.
Dù là chó con hay trưởng thành, chó Bắc Hà cần được ăn đồ nấu chín kỹ để tránh bị đi kiết. Chúng không ăn được đồ ăn quá mặn, quá ngọt hay cay nóng. Bạn có thể cho chúng ăn thêm trứng vịt lộn để lông chúng dài và mượt hơn.